Algemeen

Suriname, officieel de Republiek Suriname, is een republiek aan de noordoostkust van Zuid-Amerika. Het land grenst in het oosten aan Frans-Guyana, in het westen aan Guyana (voormalig Brits-Guiana), in het zuiden aan Brazilië en in het noorden aan de Atlantische Oceaan. Suriname heeft zowel met Guyana als met Frans-Guyana een grensgeschil. Het land is 163.820 km2 groot , ong 4xNL en heeft een kustlijn van 386 km. Door het midden en oosten van het land stroomt de Surinamerivier. Suriname wordt wel als een van de verwantschapslanden van Nederland beschouwd. Tot 25 november 1975 was Suriname een land binnen het Koninkrijk der Nederlanden.

          

Geschiedenis

De eerste geslaagde Europese kolonisatie vond vanaf 1650 plaats door de Engelsman Francis Willoughby. Om planters aan te trekken was vrijheid van godsdienst geregeld. Tijdens de Tweede Engels-Nederlandse Oorlog werd Suriname in 1667 door Abraham Crijnssen veroverd op de Engelsen die onder leiding van William Byam stonden. Bij de Vrede van Breda zagen de Nederlanders voorlopig af van de teruggave van de door de Engelsen ingenomen Nederlandse kolonie Nieuw-Amsterdam (de huidige staat New York); op hun beurt eisten de Engelsen niet meteen dat Suriname ontruimd zou worden en deden de toezegging om de Banda-eilanden aan de Nederlanders over te laten. Meestal wordt gesproken van een "ruil" van beide gebieden. Na de Derde Engels-Nederlandse Oorlog werd deze feitelijke toestand in 1674 de officiële door de Vrede van Westminster. De stad Amsterdam en de West-Indische Compagnie (WIC) bezaten ieder een derde van het grondgbied. Aan het einde van de 18e eeuw ging de WIC failliet. Amsterdam was toen de enige belanghebbende. Nederlands Guyana werd in 1815 nog eens verdeeld in Suriname, dat in Nederlands bezit bleef, en het huidige Guyana, dat een Britse kolonie werd: Brits Guiana nnder internationale druk en druk van de Surinaamse Onafhankelijkheidsstrijders werd de slavernij in Suriname uiteindelijk opgeheven op 1 juli 1863. In 1954 verkreeg Suriname een semi-autonome status binnen het Koninkrijksverband. Op 25 november 1975 werd Suriname onafhankelijk. Gouverneur Ferrier, premier Den Uyl en Koningin Juliana ondertekenden het verdrag. Sindsdien is de officiële benaming Republiek Suriname. Van 1980 tot 1989 was Suriname een dictatuur onder legerleider Desi Bouterse.

Geografie

Belangrijke rivieren in Suriname zijn de Marowijne (grensrivier met Frans-Guyana), de Suriname, de Commewijne (lopend van oost naar west), de Coppename, de Tapanahony (zijrivier van de Marowijne), de Saramacca en de Corantijn, die de grens met Guyana vormt. Alle rivieren, behalve de Commewijne, lopen van het zuiden naar het noorden. In mei 2006 traden te Sipaliwini de rivieren Suriname, Tapanahony, Lawa en Marowijne buiten hun oevers door hevige regenval. Dit leidde tot zware overstromingen. In Suriname zijn verschillende landschappen te onderscheiden. De noordelijke strook van 30 tot 100 km breed is moerasgebied (swamp). Dit deel behoort tot de kustvlakte van de Guyana's en strekt zich uit van de monding van de Amazone tot voorbij de delta van de Orinoco. Door de afzetting van enorme hoeveelheden sediment afkomstig van de Amazone is deze kust de snelst groeiende kustlijn ter wereld. Het middengedeelte van Suriname bestaat uit een laag, glooiend bosland, dat door houtkap her en der dreigt te veranderen in savanne. In de zuidelijke helft van het land liggen meerdere bergketens, die allemaal tot het Hoogland van Guyana behoren. Dit zijn onder andere het Oranjegebergte, Van Asch van Wijckgebergte, Wilhelminagebergte, Eilerts de Haangebergte, Grensgebergte en het Toemoek-Hoemakgebergte. De hoogste top is de Julianatop (1280 meter).

Klimaat

Suriname heeft een tropisch regenwoudklimaat, met een grote- en kleine regentijd, alsook twee droge tijden. De temperatuur schommelt tussen 24 en 36 graden Celsius. Gedurende de regentijd is de gemiddelde temperatuur 27,3 graden, terwijl die tijdens de droge tijd oploopt naar 32 graden C.

Natuur

Suriname kent een grote verscheidenheid aan flora en fauna. Nog altijd is het overgrote deel van Suriname met oerwoud bedekt. Dit oerwoud maakt deel uit van het grootste tropische regenwoud op aarde, het Amazoneregenwoud, waarvan het grootste deel op Braziliaans grondgebied ligt. Het Surinaamse binnenland is daarom een geliefd studieoord voor biologen uit de gehele wereld. Op het strand bij Galibi bevinden zich bijzondere populaties zeeschildpadden die door de lokale bevolking Aitkanti genoemd wordt. Dit is de lederschildpad (Leatherback), de meest voorkomende schildpad; hiernaast komen nog een aantal andere soorten voor. Verder komen in Suriname onder andere voor de bedreigde en beschermde jaguar, de luiaard, de reuzen miereneter, de kaaiman (o.a. in Bigi Pan, Nickerie), het doodskopaapje, de brulaap, de tapir (o.a. bij Kabalebo) en de rode ibis (vooral in Bigi Pan, Nickerie). Met regelmaat worden jaguars gedood. Dit dier komt meer en meer voor in bebouwde omgeving, verdreven uit zijn eigen habitat door menselijke activiteiten. Het doden van de jaguar is strafbaar, maar er wordt zelden opgetreden tegen de jagers. In 2005 werd Suriname nog even wereldnieuws, toen in Oost-Suriname ongeveer 25 nieuwe diersoorten werden ontdekt (Nassau- en Lelygebergte). Er zijn bedreigingen voor de natuur, met name door de ontbossing, ongebreidelde bauxietwinning en door verontreiniging als gevolg van kleinschalige mijnbouw (met name goudwinning). Suriname heeft echter een lange historie op het gebied van natuurbescherming en ook op dit moment zijn er verschillende organisaties actief, zoals Stinasu, 's Lands Bosbeheer en wwf-guiana's. Suriname telt 11 beschermde natuurreservaten, 1 natuurpark en 4 bijzondere beheersgebieden.

Bevolking

       

Bevolkingsontwikkeling van Suriname
De meeste van de 492.829 (2004) inwoners wonen in het noorden van het land, in de districten Paramaribo, Wanica en Nickerie. Het dunstbevolkte district is Sipaliwini, dat het grootste deel van het binnenland omvat.

De Surinaamse bevolking bestaat uit een mengeling van de volgende etnische groepen, met tussen haakjes het aandeel van de groep bij de zevende volkstelling in 2004:
Hindoestanen (27,4 %)
Creolen (17,7 %)
Bosnegers (Busnengre) of Marrons (14,7 %)
Javanen (14,6 %)
Andere groepen (6,5 %):
Indianen
Chinezen
Boeroes (blanken, boeren)
Sefardische Joden en Asjkenazische Joden
Libanezen
Brazilianen
Verder was er 12,5 % van gemengde afkomst en was er van 6,6 % geen gegevens beschikbaar

Surinamers in Nederland

In Nederland leven circa 350.000 Surinamers, waarvan velen rond de onafhankelijkheid, na de militaire coup van 1980 of na de Decembermoorden van 1982 uit Suriname vertrokken. In Suriname worden maar liefst twintig talen gesproken. De meeste Surinamers zijn meertalig. Qua aantallen sprekers zijn de belangrijkste talen in Suriname achtereenvolgens:
het Nederlands
het Surinaams (Sranantongo)
het Sarnami Hindoestani (Surinaams Hindoestaans)
het Javaans
de verschillende Marrontalen (vooral Saramaccaans en Aukaans)
het Chinees (Hakka, Mandarijn en Kantonees)

Godsdienst

Bij de zevende volkstelling in 2007 was de verhouding tussen de religies als volgt:
40,7% christendom (rooms-katholiek cf. Bisdom Paramaribo, Peerke Donders; Hervormd, Gereformeerd; e.a. Protestanten, m.n. Hernhutters)
19,9% hindoeïsme
13,5% islam
5,8% traditionele en andere religies
4,4% geen godsdienst
15,7% geen gegevens

       
Het presidentieel paleis                                                  De Nationale Assemblée

Staats- en regeringsvorm

Suriname is naar staatsvorm een presidentiële republiek en naar regeringsvorm een parlementaire democratie. De grondwet dateert van 30 september 1987. Volgens de grondwet van 1975 praktiseerde Suriname een parlementair systeem. Resultaat van onderhandelingen was niet alleen een terugkeer naar de democratie, maar tevens het officieel afschaffen van de grondwet van 1975 en het invoeren van de grondwet van 1987. Deze grondwet werd op 30 september 1987 bij referendum goedgekeurd door het volk van Suriname. De regering bestaat uit de president, de vice-president en de ministers. De president en vice-president worden gekozen door De Nationale Assemblée. De kandidaten moeten minstens een tweederde meerderheid van de DNA-leden achter zich krijgen. Indien dit na twee stemmingen niet gelukt is, wordt de Verenigde Volksvergadering bijeengeroepen, bestaande uit de 919 leden van alle volksvertegenwoordigingen in het land, welke met een gewone meerderheid de president kiest. De president stelt zelf zijn kabinet van ministers samen en heeft vergaande uitvoerende bevoegdheden. De vice-president is net als de ministers verantwoording verschuldig aan de president.

Districten van Suriname.

Suriname is onderverdeeld in tien districten,
die elk weer onderverdeeld zijn in ressorten.
De tien districten zijn:
1 = Brokopondo
2 = Commewijne
3 = Coronie
4 = Marowijne
5 = Wanica
6 = Para
7 = Nickerie
8 = Saramacca
9 = Sipaliwini
10= Paramaribo



        
Het Ministerie van Financiën

Economie

Suriname is zeer rijk aan natuurlijke hulpbronnen en wordt op grond daarvan wel als zeventiende land op de lijst van rijkste landen geplaatst. De natuurlijke hulpbronnen omvatten onder andere hout, bauxiet, goud en porseleinaarde (kaolien). Ook bevinden er zich kleine hoeveelheden nikkel, koper, platina en ijzererts.
Een belangrijke pijler van de Surinaamse economie is de winning van bauxiet door Suralco en Billiton bij het plaatsje Moengo, niet ver van Albina. Van de Surinaamse export komt 70 procent op rekening van het bauxiet. Aanverwante industrie: aluinaardefabriek en aluminiumsmelterij (Billiton en Alcoa). Ten zuiden van Paramaribo is door de aanleg van een stuwdam in de rivier de Suriname het Prof. Dr. Ir. W.J. van Blommesteinmeer ontstaan; een waterkrachtcentrale gevoed door het meer, levert elektriciteit, onder meer voor de productie van aluminium.
Een tweede belangrijke pijler, zo niet de belangrijkste, is de winning van aardolie door Staatsolie Maatschappij Suriname N.V., voornamelijk in Saramacca, een district 45 kilometer verwijderd van Paramaribo. Dit bedrijf is reeds sinds 13 december 1980 actief en Suriname is de enige aandeelhouder. Al 30 jaren draagt Staatsolie bij tot de ontwikkeling van Suriname. Het bedrijf is tevens agent voor de staat, bevordert actief het koolwaterstofpotentieel van Suriname en controleert aardolieovereenkomsten namens de staat.
Andere takken van de economie zijn landbouw en visserij, houtwinning (Bruynzeel) en handel. Landbouwproducten: rijst, bacoven (bananen), palmpitten, kokosnoten, pinda's, rundvlees, kippen, bosproducten, garnalen.
Export: onder meer rijst, garnalen, bacoven en palmolie.
Import: Consumptiegoederen, olieproducten, voedingsmiddelen, katoen, productiemiddelen.